Германия туралы 22 қызықты мәліметтер

Еуропада аумағы салыстырмалы түрде шағын болғанымен, әлемдік тарихта, ғылымда және мәдениетте ерекше үлкен рөл атқарған мемлекеттер бар. Мұндай елдер құрлықтағы саяси тәртіптің қалыптасуына ықпал етті, жаңа философиялық мектептердің пайда болуына себеп болды және ғылыми-техникалық революциялардың бастауында тұрды. Олар бір жағынан ауыр тарихи трагедияларды бастан өткерсе, екінші жағынан таңғаларлық қайта өрлеудің үлгісін көрсетті. Осындай мемлекеттердің бірі – Германия. Еуропаның дәл ортасында орналасқан бұл ел бытыраңқы князьдіктер кезеңінен ұлттық бірлікке, соғыстан кейінгі күйреуден экономикалық гүлденуге дейін ұзақ жолдан өтті. Бүгінде Германия құрлықтағы ең ірі экономикаға ие және әлемдік саясаттағы негізгі ойыншылардың бірі болып саналады. Сонымен қатар елдің әр өңірі өзіндік тарихи және мәдени ерекшелігін сақтап қалған. Германия әлі де адамдарды таңғалдырады – өз қарама-қайшылықтарымен, жетістіктерімен және өткенінен сабақ ала білу қабілетімен. Бұл елді жақсырақ тануға төмендегі деректер көмектеседі, олардың әрқайсысы Германияның жаңа қырын көрсетеді.

1. Германия Еуропалық Одақтағы халқы ең көп мемлекет болып табылады. Елде шамамен 84 миллион адам тұрады. Сонымен қатар аумағы бойынша Еуропа елдерінің ішінде тек жетінші орында, сондықтан халық тығыздығы бір шаршы километрге шамамен 230 адамнан келеді.
2. Германия Федеративтік Республикасы 16 федералдық жерден тұрады. Әрбір жердің өз конституциясы, үкіметі және парламенті бар. Мұндай мемлекеттік құрылым тек соғыстан кейінгі саяси қайта қараудың нәтижесі ғана емес, сонымен қатар герман аумақтарының ғасырлар бойы бөлшектеніп келген тарихи дәстүрімен байланысты.
3. Берлин – елдің ең ірі қаласы және Еуропадағы ең қарқынды дамып жатқан астаналардың бірі. Аумағы бойынша ол Парижден шамамен тоғыз есе үлкен. Қалада шамамен 3,7 миллион адам тұрады, сонымен қатар оның ішінде көптеген саябақтар, ормандар және бірнеше көл сақталған.
4. Германия Нобель сыйлығы лауреаттарының саны бойынша әлемде алдыңғы орындардың бірін алады. Әсіресе физика, химия және медицина салаларындағы жетістіктері ерекше. Кванттық механика, органикалық химия және бактериология ғылымдарының негізін қалауда неміс ғалымдарының үлесі зор.
5. Кітап басу ісінің революциясы шамамен 1450 жылы Майнц қаласында болды. Иоганн Гутенберг жылжымалы әріптермен басып шығару технологиясын ойлап тапты. Бұл жаңалық кітаптарды кең аудиторияға қолжетімді етіп, білімнің жаппай таралуына жол ашты.
6. Германияда әлемдегі ең дамыған автобан жүйелерінің бірі бар. Бұл жоғары жылдамдықты автомагистральдардың желісі өте кең. Олардың шамамен үштен бір бөлігінде жылдамдық шектеуі жоқ, сондықтан жылдам жүргізуді ұнататын жүргізушілерді тартады.
7. Германия Еуропадағы ең ірі сыра өндіруші әрі тұтынушы елдердің бірі. Жыл сайын мұнда шамамен 7,5 миллиард литр сыра өндіріледі. 1516 жылы қабылданған Баварияның «сыра тазалығы туралы заңы» – Reinheitsgebot – азық-түлік сапасын реттейтін алғашқы нормативтік актілердің бірі болды.
8. Мюнхенде өтетін әйгілі Октоберфест фестивалі жыл сайын шамамен алты миллион қонақты жинайды. Бұл мереке 1810 жылы Бавария тақ мұрагері Людвигтің үйлену тойына байланысты ұйымдастырылған халықтық тойдан бастау алған.
9. Германия әлемге көптеген ұлы композиторларды сыйлады. Олардың қатарында Иоганн Себастьян Бах, Людвиг ван Бетховен, Иоганнес Брамс, Роберт Шуман және Рихард Вагнер бар. Неміс классикалық музыка дәстүрі әлемдік музыкалық мәдениетке орасан ықпал етті.
10. 1961 жылы салынған Берлин қабырғасы суық соғыстың басты символдарының біріне айналды. Ол 1989 жылы құлатылды. Осы жылдар ішінде шығыс бөліктен батысқа өтпек болған 140–200 адам қаза тапқан деп есептеледі.
11. 1990 жылы Германия біріктірілгеннен кейін бұрынғы Шығыс Германия жерлерін экономикалық тұрғыдан қалпына келтіруге орасан қаржы жұмсалды. Соңғы онжылдықтарда бұл өңірлерге екі триллион еуродан астам қаражат бағытталды.
12. Германия жаңартылатын энергия көздері бойынша әлемдегі жетекші мемлекеттердің бірі болып саналады. Energiewende деп аталатын энергетикалық бағдарлама 2038 жылға дейін көмір энергетикасынан толық бас тартуды көздейді.
13. Германия экспорт көлемі бойынша әлемде үшінші орында тұр. Бұл көрсеткіш бойынша ол тек Қытай мен АҚШ-тан кейін келеді. Елдің негізгі экспорт өнімдері – автомобильдер, химиялық өнімдер және өнеркәсіптік жабдықтар.
14. Германияда сыраның 1500-ден астам түрі және шамамен 300 түрлі нан дайындалады. Неміс наубайшылық дәстүрі ЮНЕСКО тарапынан адамзаттың материалдық емес мәдени мұрасының бір бөлігі ретінде танылған.
15. Әлемдегі алғашқы баспа журналы 1605 жылы Страсбург қаласында жарық көрген. Осы оқиға қазіргі журналистика мен бұқаралық ақпарат құралдарының тарихының бастау нүктесі ретінде қарастырылады.
16. Бавариядағы Нойшванштайн сарайы XIX ғасырда Людвиг II патшаның бұйрығымен салынған. Жартастың үстінде орналасқан бұл романтикалық сарай жыл сайын шамамен 1,5 миллион туристі қабылдайды.
17. Неміс тілі Еуропалық Одақтағы ең көп таралған ана тілдерінің бірі болып саналады. Шамамен 100 миллион адам оны бірінші тіл ретінде пайдаланады. Ол Германиядан бөлек Австрияда, Швейцарияда, Люксембургте және Лихтенштейнде ресми тілдердің бірі болып табылады.
18. Германияда ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұралар тізіміне енгізілген 50-ден астам нысан бар. Олардың қатарында Кёльн соборы, Ватт теңізінің аралдары, классикалық Веймар және Баухаус сәулет ескерткіштері бар.
19. Неміс философиясы әлемдік ой тарихына орасан әсер етті. Иммануил Кант, Георг Гегель, Карл Маркс, Фридрих Ницше, Мартин Хайдеггер және Юрген Хабермас сияқты ойшылдар қоғам мен таным туралы түсініктерді түбегейлі өзгертті.
20. Германияда теміржол желісі өте тығыз дамыған. Оның жалпы ұзындығы 33 мың километрден асады. ICE жоғары жылдамдықты пойыздары ірі қалаларды байланыстырып, сағатына 300 километрге дейін жылдамдықпен қозғала алады.
21. Германияда Еуропадағы ең көне университеттердің бірі – Гейдельберг университеті орналасқан. Ол 1386 жылы құрылған. Сонымен қатар Германия қазіргі зерттеу университеті моделін қалыптастырған елдердің бірі болып саналады.
22. Неміс кино өнері әлемдік кинематографияға үлкен үлес қосты. Фриц Ланг түсірген «Метрополис» сияқты фильмдер кино өнерінің дамуына ықпал етті. Берлин кинофестивалі – Берлинале – әлемдегі ең беделді кинофестивальдердің бірі болып саналады.

Германия – өз тарихын ашық әрі шынайы қайта бағалап, соның негізінде тұрақты демократиялық қоғам құра алған мемлекеттердің сирек мысалдарының бірі. Ел өнеркәсіптік қуатты экологиялық жауапкершілікпен үйлестіруге тырысады және ұлттық дәстүрлерін сақтай отырып, әлемге ашық саясат жүргізеді. Бавария тауларынан Балтық теңізінің жағалауларына дейінгі өңірлік алуан түрлілік оны саяхатшылар мен зерттеушілер үшін ерекше қызықты етеді. Германияның саяси, экономикалық және мәдени өзгерістерге бейімделу тәжірибесі көптеген мемлекеттер үшін үлгі ретінде қарастырылады. Жоғарыда келтірілген әрбір деректің артында үлкен тарихи оқиғалар мен мәдени құбылыстар жатыр, оларды зерттеу тұтас кітаптарға арқау бола алады.