Тамақтану мәдениетінде кейбір өнімдер ғасырлар бойы белгілі болып, кейін заманауи өмір салтымен қайта жаңғырып, кеңінен қолданысқа енеді, себебі олардың құндылығы уақытпен шектелмейді. Өсімдік тектес тағамдардың ішінде қарапайым көрінгенімен, құрамына үңілсеңіз, жоғары биологиялық әлеуетке ие нұсқалар аз емес. Мұндай өнімдер ағзаға күрделі өңдеусіз-ақ пайда әкелуімен ерекшеленеді. Солардың қатарында чиа тұқымдары ерекше орын алады, өйткені олар көне дәуірлерден бері тағам ретінде пайдаланылып келген. Бүгінде бұл өнім дұрыс тамақтану мен теңгерімді рацион тақырыбында жиі аталады. Енді чиа тұқымдарының нақты қандай қасиеттерімен бағаланатынын қарастырайық.
- Чиа тұқымдары ежелгі Орталық Америка өркениеттерінде кеңінен қолданылып, ұзақ жолға шыққан жауынгерлер мен жолаушылар үшін негізгі қуат көзі саналған, өйткені аз мөлшерінің өзі ұзақ уақытқа күш беруге жеткілікті болған. Мұндай тәжірибе олардың тағамдық құндылығы жоғары екенін көрсетеді. Тарихи деректер бұл өнімнің практикалық маңызын дәлелдейді.
- Бұл тұқымдардың басты ерекшеліктерінің бірі сұйықтықты өз салмағынан бірнеше есе артық сіңіру қабілеті болып табылады, нәтижесінде қою гель тәрізді құрылым түзіледі. Мұндай қасиет ас қорыту үдерісін баяулатады. Соның арқасында тоқтық сезімі ұзақ сақталады.
- Чиа құрамында өсімдік тектес ақуыз айтарлықтай мөлшерде кездеседі, әрі ол бұлшықет пен тіндердің қалпына келуінде маңызды рөл атқарады. Жануар өнімдерін шектейтін адамдар үшін бұл аса құнды артықшылық болып саналады. Осылайша рационды теңестіруге мүмкіндік туады.
- Тұқымдардағы тағамдық талшықтар ішек жұмысының қалыпты жүруіне ықпал етеді, өйткені олар ас қорыту жолдарының табиғи қозғалысын қолдайды. Мұндай әсер ағзаның жеңіл тазалануына көмектеседі. Нәтижесінде жалпы жай-күй жақсарады.
- Чиа тұқымдары омега-3 май қышқылдарына бай, ал бұл заттар жүрек пен қан тамырларының саулығы үшін аса қажет. Өсімдік әлемінде мұндай қышқылдардың мол болуы сирек кездеседі. Осы себепті бұл өнім теңгерімді тамақтануда жиі ұсынылады.
- Минералдық құрамында кальций, магний және фосфор сияқты элементтер бар, әрі олар сүйек тінінің беріктігін сақтауға қатысады. Кей жағдайда бұл көрсеткіштерді дәстүрлі сүт өнімдерімен салыстырады. Мұндай қасиет әр жастағы адамдар үшін маңызды.
- Чиа тұқымдарының дәмі айқын білінбейді, сондықтан оларды әртүрлі тағамдарға қосуға болады. Жемістермен, көкөністермен және дәнді дақылдармен үйлесімі оңай. Бұл әмбебаптық аспаздық мүмкіндіктерді кеңейтеді.
- Суға немесе өсімдік сүтіне жібітілген кезде пайда болатын қою масса кейбір рецепттерде жұмыртқаның орнын баса алады. Мұндай әдіс веган асханасында кең таралған. Осылайша өнім бірден бірнеше функция атқарады.
- Гликемиялық индексінің төмен болуы чиа тұқымдарын қандағы қант деңгейін бақылауға тырысатын адамдар үшін қолайлы етеді. Энергия ағзаға біртіндеп бөлініп шығады. Бұл жағдай кенет әлсіреудің алдын алады.
- Құрамындағы антиоксиданттар жасушаларды тотығу әсерінен қорғауға көмектеседі, әрі олар ағзадағы еркін радикалдардың зиянын азайтады. Мұндай заттар тіндердің ерте зақымдануын баяулатады. Әсері жүйелі тұтыну кезінде байқалады.
- Ылғалды жақсы ұстайтын қасиетінің арқасында чиа тұқымдары сусындарға жиі қосылады. Олар сұйықтықтың құрылымын қанық әрі біркелкі етеді. Бұл тәсіл әсіресе жазғы тағамдарда танымал.
- Дұрыс сақталған жағдайда өнім ұзақ уақыт бойы бұзылмайды, себебі оның құрамында тез тотығатын заттар аз. Тоңазытқышсыз сақтау мүмкіндігі тұрмыста ыңғайлылық береді. Бұл қасиет үй қорын жоспарлауды жеңілдетеді.
- Чиа тұқымдары спортпен белсенді айналысатын адамдар арасында кең қолданылады, өйткені олар ұзаққа созылатын қуат көзі ретінде бағаланады. Көбіне таңғы асқа немесе жеңіл тіскебасарға қосылады. Мұндай тәжірибе практикалық тұрғыда өзін ақтаған.
- Бұл өнімде глютен болмайды, сол себепті оны глютенге төзімсіздігі бар адамдар да пайдалана алады. Осындай ерекшелік тұтынушылар шеңберін кеңейтеді. Диеталық талаптарды сақтау жеңілдейді.
- Аз ғана мөлшерінің өзі жоғары энергия беретіндіктен, чиа тұқымдарын пайдалану кезінде порция көлеміне мән беру қажет. Шамадан тыс қолдану артық калорияға әкелуі мүмкін. Саналы тәсіл пайдалы әсерді күшейтеді.
- Тұқымдарды күнделікті ас мәзіріне енгізу үшін күрделі дайындық талап етілмейді, себебі оларды йогуртқа, ботқаға немесе смузиге қосу жеткілікті. Қарапайым қолдану тұрақты әдет қалыптастыруға көмектеседі. Осылайша өнім өмір салтына оңай сіңеді.
- Чиа тұқымдарына деген қызығушылықты кейде сәнмен байланыстырады, алайда олардың құндылығы нақты құрамымен дәлелденген. Ғылыми зерттеулер бұл өнімнің пайдасын асыра сілтеусіз түсіндіреді. Дәстүр мен қазіргі білімнің тоғысуы оны тұрақты сұранысқа ие етеді.
Чиа тұқымдары көне дәуір тәжірибесі мен заманауи тағамтану көзқарасын бір арнаға тоғыстыратын өнім ретінде бағаланады. Олардың қасиеттері күнделікті рационды байытып, ағзаның қажеттіліктерін толықтыруға мүмкіндік береді. Дұрыс мөлшер мен үйлесім сақталған жағдайда пайдасы айқын сезіледі. Саналы қолдану ұзақ мерзімді нәтижеге жетелейді. Сол себепті бұл өнімге деген қызығушылық уақыт өте бәсеңдемей келеді.
Добавить комментарий